Kalendarium

5 sierpnia 1940 roku rząd polski na uchodźstwie i rząd brytyjski zawarły polsko-brytyjską umowę wojskową, która ustalała zasady współdziałania Polskich Sił Zbrojnych (m.in. polskich lotników) z wojskami angielskimi w czasie II wojny światowej.

Więcej informacji:

Teki Edukacyjne IPN, Polskie Państwo Podziemne w latach 1939–1941, Warszawa 2003


 

5 sierpnia 1942 roku po ustąpieniu Cyryla Ratajskiego, stanowisko Delegata Rządu na Kraj objął Jan Piekałkiewicz, działacz ruchu ludowego. Zatwierdził on powołanie Rady Pomocy Żydom „Żegota” oraz polecił dokumentowanie zbrodni niemieckich. W lutym 1943 roku został aresztowany przez Niemców. Poddany brutalnym torturom zmarł 19 czerwca 1943 roku.

Więcej informacji:

 

W. Grabowski, Polska Tajna Administracja Cywilna 1940–1945, Warszawa 2003
Teki Edukacyjne IPN, Polskie Państwo Podziemne w latach 1939–1941, Warszawa 2003
Polska 1939–1945. Straty osobowe i ofiary represji pod dwiema okupacjami, red. T. Szarota, W. Materski, Warszawa 2009

 

 

5 sierpnia 1942 roku Niemcy zlikwidowali Dom Sierot przy ul. Siennej w Warszawie prowadzony przez Janusza Korczaka i Stefanię Wilczyńską. Około 200 dzieci oraz towarzyszący im Korczak zostali wywiezieni do obozu w Treblince. Dzień później wszyscy zostali zamordowani.

Więcej informacji:

Akcja Reinhardt. Zagłada Żydów w Generalnym Gubernatorstwie, red. D. Libionka, Warszawa 2004
Teki Edukacyjne IPN, Zagłada Żydów polskich w czasie II wojny światowej, Warszawa 2005

 

 

5 sierpnia 1944 roku w czasie Powstania Warszawskiego Niemcy rozpoczęli na Woli masową eksterminację ludności cywilnej. Mieszkańcy tej warszawskiej dzielnicy byli zapędzani na teren dużych zabudowań bądź placów, a następnie rozstrzeliwani z broni maszynowej. Według różnych szacunków tego dnia zginęło od 20 tys. do ponad 45 tys. osób.

Więcej informacji:

   

 

 

 

5 sierpnia 1944 roku, w czasie Powstania Warszawskiego, batalion „Zośka” AK pod dowództwem Ryszarda Białousa „Jerzego” wyzwolił niemiecki obóz Gęsiówka, będący częścią obozu koncentracyjnego KL Warschau, i uwolnił ok. 350 więźniów pochodzenia żydowskiego. Wielu z nich przyłączyło się do powstańców i zginęło w walce z okupantem.

Więcej informacji:

J.K. Zawodny, Powstanie Warszawskie w walce i dyplomacji, Warszawa 2005
Powstanie Warszawskie. Fakty i mity, red. K. Krajewski, T. Łabuszewski, Warszawa 2006


 

W nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 roku oddział pod dowództwem kpt. Antoniego Hedy „Szarego” uwolnił z więzienia Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego przy ul. Zamkowej w Kielcach 350 osób, w tym dowódcę 2. Dywizji Piechoty Legionów AK „Pogoń” ppłk. Antoniego Żółkiewskiego.

Więcej informacji:

„Zwyczajny” resort. Studia o aparacie bezpieczeństwa 1944–1956, red. K. Krajewski, T. Łabuszewski, Warszawa 2005
Atlas polskiego podziemia niepodległościowego 1944–1956, red. R. Wnuk, S. Poleszak, A. Jaczyńska, M. Śladecka, Warszawa–Lublin 2007
„Zaplute karły reakcji...” Polskie podziemie niepodległościowe 1944–1956, red. A. Jaczyńska, M. Śladecka, R. Wnuk, S. Poleszak, Lublin 2008
 

Liczba wejść: 35906, od Data publikacji 04.08.2018